پیومتر در گربهها زمانی اتفاق میفته که رحم گربه پر از چرک شه. این بیماری یک عفونت باکتریایی هستش که وضعیت اورژانسی محسوب میشه. عدم رسیدگی فوری به پیومتر، منجر به مرگ میشه. خوشبختانه، این بیماری با انجام عمل عقیمسازی قابل پیشگیری هستش.
پیومتر به دلیل «هیپرپلازی کیستیک اندومتر» (Cystic Endometrial Hyperplasia – CEH) ایجاد میشه. در هر چرخه فحلی (استروس)، زمانی که رحم برای بارداری آماده میشه و دهانه رحم باز میشه، هورمونها باعث میشن که دیواره رحم (آندومتر) بزرگتر و ضخیمتر شه.
با گذشت زمان و تکرار چرخههای فحلی، این بافتها بیشتر رشد کرده و کیستهایی تشکیل میشن. این کیستها باعث تجمع مایع در رحم میشن که محیطی مناسب برای رشد باکتریهاست.
باکتریهای موجود در واژن میتونن وارد رحم شن و باعث عفونت چرکی بشن. این باکتریها همچنین سمومی ترشح میکنن که وارد جریان خون شده و موجب «اندوتوکسمی» و «سپسیس» (عفونت عمومی خون) میشه.
علائم پیومتر در گربهها
علائم پیومتر در گربهها ممکنه مبهم باشه اما معمولاً شامل موارد زیر هستش:

- کاهش اشتها
- تب
- تغییر وزن (کاهش یا افزایش)
- افزایش تشنگی و ادرار
- بیحالی
- کمآبی بدن
- ترشحات خونی یا چرکی از ناحیه تناسلی که ممکنه به دلیل لیسیدن توسط گربه قابل مشاهده نباشه
- بزرگ شدن یا حساس شدن شکم
- استفراغ و اسهال
- افزایش ضربان قلب
- افزایش سرعت تنفس
- ژولیدگی و کدر شدن موها
علل پیومتر در گربهها
پیومتر عفونتی در رحمه که معمولاً توسط باکتریهای ایکلای و استرپتوکوکوس و استافیلوکوکوس ایجاد میشه.
خوشبختانه پیومتر در گربهها به اندازه سگها شایع نیست و تنها حدود ۲.۲٪ از گربههای زیر ۱۳ سال بهش مبتلا میشن.
بهطور معمول گربههای بالای ۵ سال در معرض خطر بیشتری هستن و ممکنه زمینه ژنتیکی هم دخیل باشه، چون پیومتر در نژادهای شرقی مثل اسفینکس، سیامی، رگدال و بنگال شایعتره.
گربههای ماده عقیمنشدهای که در گذشته داروهای حاوی استروژن یا پروژسترون (مثل Incurin یا دیاتیلاستیلبسترول) دریافت کردن در معرض خطر بالاتری هستن.
نحوه تشخیص پیومتر توسط دامپزشک
اولین اقدامی که دامپزشک بعد از معاینه کامل فیزیکی توصیه میکنه، انجام آزمایش خون و ادراره سپس تصویربرداری با رادیوگرافی (اشعه ایکس) و یا سونوگرافی. سونوگرافی شکمی بهترین روش تشخیصه.
نتایج این آزمایشها نه تنها به تشخیص بیماری کمک میکنن، بلکه اطلاعات مهمی درباره شدت عفونت، میزان التهاب (ورم) و نیاز احتمالی به تثبیت وضعیت حیوان قبل از جراحی فراهم میکنن. در اغلب موارد، نیاز به آزمایشهای پیشرفتهتر نیست.

هنگام مراجعه به دامپزشک، حتماً تاریخچه کامل پزشکی گربهتون رو ارائه بدین؛ شامل اینکه آیا عقیم شده یا نه، آخرین دوره فحلیش (در صورت اطلاع)، سابقه بارداری یا جفتگیری، وضعیت کنترل انگلها و داروهایی که در حال حاضر مصرف میکنه.
درمان پیومتر در گربهها
درمان پیومتر شامل برداشتن جراحی رحم و تخمدانهاست که بهش «اوواریوهیستِرِکتومی» (OVH) گفته میشه و درمان قطعی محسوب میشه.
اگرچه این جراحی معمولاً سادهست، اما بیشتر گربههای مبتلا به پیومتر در وضعیت ناپایداری هستن و رحمشون شکنندهتر از حد معموله، بنابراین خطرات جراحی و بیهوشی بالاتره.
قبل از جراحی معمولاً به گربه سرم و مایعات و داروهای ضد درد داده میشه و همچنین آنتیبیوتیکهایی مثل Clavamox Convenia یا Zeniquin تجویز میشه که معمولاً تا چند هفته بعد از ترخیص ادامه پیدا میکنه. بسته به شدت وضعیت گربهتون، ممکنه بستری شدنش برای چند روز لازم باشه.
اگر در مورد پیومتر در گربهت نیاز به مشاوره با دامپزشک داری، روی همین نوشته کلیک کن!
احتمالاً گربهتون هنگام ترخیص با داروهای ضد درد مثل گاباپنتین یا بوپرنورفین به همراه یک گردنبند الیزابت برای جلوگیری از لیسیدن یا جویدن محل بخیه به خانه فرستاده میشه.
یک روش درمانی جایگزین برای گربههای جوان، سالم و مولد وجود داره اما بهندرت انجام میشه چون خطرش از درمان با جراحی بیشتره.
در این روش به جای جراحی ممکنه به گربه پروستاگلاندین داده شه. هدف از این درمان دارویی، منقبض کردن رحم و بیرون راندن عفونته. در این روش توانایی تولیدمثل گربه حفظ میشه.
دوره نقاهت و مدیریت پیومتر در گربهها
بهطور کلی پیش آگهی پیومتر در گربهها خوبه و نرخ مرگومیر در اون حدود ۵.۶٪ گزارش شده. مداخله زودهنگام احتمال زنده موندن رو افزایش میده.
دوره بهبودی بعد از جراحی معمولاً حدود دو هفته طول میکشه تا جای برش بهبود پیدا کنه. بعد از ترخیص، معمولاً مراقبت زیادی نیاز نیست اما مهمه که محل بخیه تمیز و خشک نگه داشته شه و هر روز از نظر نشونههای عفونت (قرمزی، ترشح یا کبودی زیاد) بررسی شه.

به هیچ عنوان اجازه ندین گربه محل بخیه رو لیس بزنه یا گاز بگیره. تنها چند ثانیه کافیه تا عفونت یا آسیب ایجاد شه.
در این نوع جراحی معمولاً بخیههای خارجی استفاده نمیشه اما اگر بخیه وجود داشته باشه، معمولاً در ویزیت بعدی (حدود دو هفته بعد) کشیده میشه. حتماً تمام داروها رو طبق دستور دامپزشک به گربه بدین.
پیشگیری از پیومتر در گربهها
پیومتر در گربهها ۱۰۰٪ قابل پیشگیریه. عقیمسازی گربه شامل برداشتن اندامهای تولیدمثلیش از طریق جراحیه، به این معنا که دیگه نمیتونه به این بیماری مبتلا شه.
بسته به وضعیت کلی سلامت گربه، این جراحی در هر سنی میتونه بهعنوان اقدامی پیشگیرانه انجام شه.
عقیمسازی در سنین پایینتر در حالیکه گربه سالمه، علاوه بر آسونتر بودن بسیار ارزونتر از جراحی پیومتره، چون مراکز کمهزینه و تخفیفهای متعددی برای کاهش هزینههای عقیمسازی وجود دارن.
سؤالات متداول درباره پیومتر در گربهها
برخی از سوالات متداول راجب پیومتر در گربهها عبارتند از:
چطور بفهمم گربهام به پیومتر مبتلا شده؟
اگر گربهتون عقیم نشده و علائمی مثل بیحالی یا تغییر رفتار داره و چند ماه قبل در دوره فحلی بوده، احتمال زیادی وجود داره که دچار پیومتر شده باشه.
گربه با پیومتر چقدر میتونه زنده بمونه؟
اگر درمان انجام نشه، پیومتر کشندهست و هرچه درمان دیرتر انجام شه، خطر جراحی بالاتر میره.
از اونجا که روند بیماری تا زمان تشخیص چندین روز ادامه داشته، بسیار مهمه که تأخیر نداشته باشین. اگر حتی مشکوک هستین که مشکلی وجود داره، بلافاصله گربه رو معاینه کنین.
اولین علائم پیومتر در گربهها چیه؟
در گربهها همیشه تشخیص پیومتر آسان نیست. اولین علائم معمولاً شامل رفتار غیرعادی، خستگی بیش از حد، افزایش نوشیدن یا ادرار، توجه بیش از حد به ناحیه تناسلی یا ترشحات از فرج هست.
منبع: petmd.com



