سر فصل ها
Toggleبیماری کوشینگ در سگها که بهش سندروم کوشینگ سگها یا هیپرآدرنوکورتیکوزیس هم میگن، یکی از مشکلات شایع غدد در سگهای میانسال و سالمنده.
بیماری کوشینگ وقتی اتفاق میفته که بدن سگ هورمون کورتیزول زیادی تولید کنه و باعث یه سری علائم مثل تشنگی زیاد، تنفس سریع و ریزش مو بشه اگه درمانش نکنیم، کیفیت زندگی سگ خیلی پایین میاد.
بیماری کوشینگ در سگ با غده هیپوفیز و آدرنال سروکار داره. غده هیپوفیز که به اندازه یه نخود زیر مغزه، هورمون ACTH تولید میکنه و اون رو وارد خون میکنه تا غدد آدرنال هورمون بیشتری بسازن.
این غدد کوچیک که روی کلیهها هستن، کورتیزول تولید میکنن؛ هورمونی که به سگ کمک میکنه با استرس کنار بیاد و کارهای مختلف بدنش رو تنظیم کنه.
معمولاً وقتی کورتیزول کافی تولید شد، غدد آدرنال به هیپوفیز سیگنال میدن که تولید ACTH رو متوقف کنه. اما توی سگهایی که بیماری کوشینگ دارن، این سیستم بازخورد خراب میشه و آدرنالها حتی وقتی لازم نیست، کورتیزول تولید میکنن.

همین الان از متخصص برای سلامت سگت کمک بگیر
انواع بیماری کوشینگ در سگها
بیماری کوشینگ در سگها به دو نوع کلی تقسیم میشه: وابسته به هیپوفیز و وابسته به آدرنال.
- وابسته به هیپوفیز: این نوع رایجتره. وقتی یه توده کمسرعت و خوشخیم روی هیپوفیز رشد میکنه، هورمونهایی تولید میکنه که غدد آدرنال رو دائم تحریک میکنن. نتیجه، بزرگ شدن هر دو غده آدرنال هست. برای تشخیصش نیاز به تصویربرداری پیشرفته مثل CT یا MRI داریم.
- وابسته به آدرنال: وقتی اتفاق میفته که یه توده روی یکی از غدد آدرنال رشد میکنه و کورتیزول زیادی تولید میکنه. این توده میتونه خوشخیم یا بدخیم باشه. تو این حالت، فقط غده آسیبدیده بزرگ میشه و اون یکی طبیعی میمونه. برای تشخیص، سونوگرافی شکمی یا CT استفاده میشه.
علائم بیماری کوشینگ در سگها
کورتیزول بالا باعث تغییر رفتار سگ میشه. سگهای مبتلا معمولاً بیشتر غذا میخورن، بیشتر آب میخورن و بیشتر ادرار میکنن.
- اندازهگیری دقیق غذای سگ با پیمانه یا فیدر اتوماتیک میتونه کمک کنه بفهمیم سگ چقدر غذا میخوره.
- پیگیری مصرف آب روزانه هم کمک میکنه متوجه بشیم آیا بیش از حد آب میخوره یا نه.
سایر علائم بیماری کوشینگ در سگها ممکنه شامل موارد زیر باشه:
- تنفس سریع
- کاهش وزن
- بیحالی
- شکم بزرگ و افتاده
- پوست نازک
- ریزش مو
- عفونتهای پوستی
- پوست سخت یا تودههای زیرپوستی

علت بیماری کوشینگ در سگها
رایجترین علت، آدنوم هیپوفیز (تومور خوشخیم) هست که ACTH تولید میکنه و باعث تحریک آدرنالها میشه. کمتر پیش میاد که تودهای روی آدرنال ایجاد بشه و کورتیزول زیاد تولید کنه.
سگهایی که داروی کورتیکواستروئید مثل پردنیزون برای بیماری دیگهای دریافت میکنن هم ممکنه کوشینگ ناشی از دارو (iatrogenic) داشته باشن. در این حالت، دارو خودش باعث علائم میشه و با قطع دارو تحت نظر دامپزشک معمولاً علائم برمیگردن.
برخی نژادها مثل پودل، یورکشایر تریر و داچشوند هم استعداد ژنتیکی برای کوشینگ دارن.
چطور دامپزشک بیماری کوشینگ در سگها رو تشخیص میده؟
دامپزشک اول معاینه فیزیکی انجام میده و درباره علائم و شروعشون باهاتون صحبت میکنه. خیلی مهمه که داروهایی که سگ مصرف میکنه رو به دامپزشکتون بگین.
دو تا تست اصلی داریم:
- تست سرکوب دگزامتازون با دوز پایین: نمونه خون گرفته میشه، بعد داروی دگزامتازون تزریق میشه و چند ساعت بعد دوباره خون گرفته میشه تا سطح کورتیزول بررسی بشه. سگهای سالم بعد از ۸ ساعت کورتیزول کاهش پیدا میکنه اما سگهای مبتلا همچنان بالا باقی میمونه.
- تست تحریک ACTH: ابتدا خون گرفته میشه، بعد ACTH تزریق میشه و یک ساعت بعد دوباره خون گرفته میشه. در سگهای مبتلا، کورتیزول بالا باقی میمونه.
برای تشخیص نوع بیمار کوشینگ در سگها (وابسته به هیپوفیز یا آدرنال) تست و تصویربرداری بیشتری لازمه.

درمان بیماری کوشینگ در سگها
بیماری کوشینگ در سگها معمولاً قابل مدیریت هست ولی درمان قطعی نداره. داروهای اصلی شامل:
- تریلوستان (Vetoryl): دارویی که تولید کورتیزول رو کاهش میده.
- میتوتان (Lysodren): دارویی که بخشی از غده آدرنال رو از بین میبره تا کورتیزول کمتری تولید بشه.
در نوع وابسته به آدرنال، گاهی جراحی لازمه. نوع وابسته به هیپوفیز هم ممکنه با جراحی یا پرتو درمانی درمان بشه اما معمولاً به دلیل عوارض و دسترسی محدود، کمتر انجام میشه.
به دلیل بالا بودن کلسترول، رژیم غذایی کمچرب هم توصیه میشه، مثل غذای خشک رویال کنین مدل CaniGastrointestinal Low Fat یا غذای خشک هیلز مدل Prescription Diet i/d.
بنظرم یه سر به فروشگاه وتوریا بزن چون کلی غذاهای برند و معتبر با قیمت های عالی داره!
مدیریت بیماری کوشینگ در سگها
پیشگیری از بیماری کوشینگ ناشی از تومور ممکن نیست اما کوشینگ ناشی از دارو قابل پیشگیریه با دوز دقیق و پایش سگهایی که داروهای استروئیدی میگیرن.

سگهای مبتلا باید تحت پایش دائم باشن، از جمله آزمایش خون و تست ACTH تا دوز دارو مناسب باشه و علائم کنترل بشه. هر تغییری در علائم سگ باید سریع به دامپزشک گزارش بشه، چون ممکنه دوز دارو نیاز به تغییر داشته باشه.
طول عمر سگهای مبتلا به بیماری کوشینگ
متأسفانه بیماری کوشینگ طول عمر سگ رو کاهش میده. بعد از تشخیص، طول عمر معمولاً بین ۱ تا ۵ ساله، بسته به درمان انتخاب شده.
سؤالات متداول درباره بیماری کوشینگ در سگها
برخی از سوالات متداول راجب بیماری کوشینگ در سگها عبارتند از:
- رژیم غذایی مناسب چیه؟ کمچرب، برای کاهش کلسترول و تریگلیسیرید خون.
- راهحل طبیعی وجود داره؟ نه، درمان فقط با دارو یا جراحی امکانپذیره.
- چند وقت یکبار باید آزمایش آدرنال انجام بشه؟ سگهایی که دارو مصرف میکنن باید تقریباً هر ۳ ماه آزمایش بشن، البته بسته به نیاز سگ و بیماریهای همراه ممکنه متفاوت باشه.
- علائم اولیه چیه؟ افزایش اشتها، تشنگی، ادرار زیاد، تنفس سریع، کاهش وزن و بیحالی.
- آیا درمان قطعی وجود داره؟ خیر، اما دارو و پایش میتونه علائم رو کنترل کنه.
منبع: petmd



